Dr Marta Rusnak z Wydziału Architektury prowadzi badania z wykorzystaniem eye trackera (okulografu) i wirtualnej rzeczywistości. Chce sprawdzić, czy można w obiektywny sposób zmierzyć nasze indywidualne spojrzenie na obiekty architektoniczne

Projekt naukowy rozpoczął się w marcu ubiegłego roku. Wtedy dr Rusnak wraz z Kołem Naukowym Historii Architektury ArcHist przebadała ponad 150 osób na okulografie stacjonarnym.

Podglądanie na ekranie

- Polegało to na tym, że badaliśmy bodźce wyświetlane na ekranie. Osoba siedziała przed monitorem wyposażonym w eye trackera – wyjaśnia szefowa projektu. Tłumaczy, że urządzenie za pomocą podczerwieni śledziło ruchy gałek ocznych i zapisywało dane. - Najpierw przez krótką chwilę trzeba było skalibrować wzrok, a potem już pokazywaliśmy konkretne obrazki. Dzięki temu badaniu mogliśmy sprawdzić, jaka była reakcja badanej osoby na to, co widziała na ekranie, gdzie kierowała wzrok, jak długo go tam zatrzymywała – dodaje Marta Rusnak. Badani oglądali zdjęcia elewacji konkretnego budynku, wizualizację wnętrza kościoła i zdjęcia wnętrza przekształconego w wyniku współczesnej adaptacji architektonicznej.

- Trudno odczucia estetyczne opisać za pomocą wartości matematycznych, a badanie okulografem daje taką możliwość – uważa dr Rusnak. Dodaje, że proces projektowania architektonicznego ma wiele różnych zagadek i tak naprawdę do tej pory nie było żadnego narzędzia, które sprawdzałoby, czy architektowi udało się osiągnąć zamierzony efekt. - Zarówno w przypadku rekonstrukcji, restauracji, rozbudowy danego obiektu, jak i przy projektowaniu zupełnie nowego budynku. Czy zwyczajny człowiek faktycznie widzi to, na co chciał mu zwrócić uwagę architekt – wyjaśnia Marta Rusnak. - Czasami wizja autora całkowicie rozmija się z reakcją odbiorców – dodaje.

Do ciekawych wniosków doszła już po ubiegłorocznej części projektu. Zaobserwowane wyniki wkrótce zostaną opublikowane w branżowych czasopismach (m.in. „Wiadomości Konserwatorskie”, „Architektus”). - Sprawdzałam, jaki jest odbiór budynku Muzeum Wojskowości w Dreźnie po rozbudowie wg projektu słynnego architekta Daniela Libeskinda. Okazało się m.in., że przy obecnym oświetleniu w nocy nowy element budowli wcale nie przykuwa takiej uwagi, jak można było się spodziewać. Ale to tylko jedno ze spostrzeżeń – mówi dr Rusnak.

Pierwsze takie badanie z goglami VR

Druga część projektu startuje 9 kwietnia i zostanie wzbogacona o wirtualną rzeczywistość. - Będzie to pierwsze tego typu badanie naukowe dotyczące architektury, wykorzystujące technologię VR – mówi dr Rusnak. Osoby biorące udział w badaniu dostaną okulary do wirtualnej rzeczywistości i będą oglądać wnętrze katedry. Druga grupa badanych będzie patrzeć na plansze na ekranie monitora.

– Dzięki temu będziemy mogli zaobserwować i przenalizować dużo więcej danych, nie tylko sam odbiór i reakcję na obrazek czy wersję przestrzenną, ale także pozwoli nam to porównać obydwa narzędzia i ich skuteczność – wyjaśnia szefowa projektu. Dodaje, że według niej takie narzędzia jak eye tracker czy gogle VR za kilka lat w branży architektonicznej będą na porządku dziennym. Póki co, jest to stosunkowa droga technologia, dr Rusnak korzysta więc ze sprzętu wypożyczonego od firmy Neuro Device Group z Warszawy, która jest bardzo zainteresowana wynikami badań.

Autorem wizualizacji wykorzystanych badaniu jest absolwent Wydziału Architektury Wojciech Fikus, z którym dr Rusnak współpracuje w projekcie.

Wystarczy 20 minut

Obecnie dr Marta Rusnak oraz studenci z Koła Naukowego Historii Architektury ArcHist szukają chętnych do wzięcia udziału w drugim etapie badań.

- Zgłosić może się praktycznie każdy, kto nie jest architektem, historykiem sztuki czy architektem. Potrzebujemy opinii osób niezwiązanych „z branżą”, badanie nie jest w żaden sposób inwazyjne czy nieprzyjemne, trwa około 20 minut – mówi dr Rusnak. Uczestnicy otrzymają bon o wartości 20 zł do wykorzystania w stołówce Strefy Kultury Studenckiej. Ubiegłoroczna odsłona spotkała się z dużym zainteresowaniem, naukowcy liczą na to, że tym razem będzie podobnie.

Pomiary zostaną przeprowadzone na Wydziale Architektury (bud. E-5, ul. Rozbrat 1, pokój 208, I p).) Szczegóły i formularz zgłoszeniowy tutaj. Nabór trwa do 1 kwietnia.

ISZ